คำสอน · พระอาจารย์สุรพงค์Teaching · Pra Ajarn Suraphong

โค้ชใจตัวเองเหมือนเลี้ยงลูก: บารมีสิบทัศและความต่างระหว่างอุเบกขาฌานกับอุเบกขาบารมีCoaching Your Own Mind Like Raising a Child: The Ten Perfections and the Difference Between Jhanic and Paramitic Equanimity

วันจันทร์ที่ 9 มีนาคม 2569Monday, 9 March 2026อ่าน ~31 นาที~18 min readฟังต้นฉบับบน YouTubeListen on YouTube

ขนาดตัวอักษรText size

พระอาจารย์สุรพงค์เปรียบการฝึกใจกับการเลี้ยงดูและให้กำลังใจเด็กคนหนึ่ง สอนใจให้อดทน มีความเพียร มีเมตตา มีปัญญา ผ่านกรอบบารมีสิบทัศ พร้อมชี้ความแตกต่างสำคัญระหว่างอุเบกขาที่เป็นองค์ฌานซึ่งยังอยู่ในภพสาม กับอุเบกขาบารมีซึ่งมีปัญญาและสัจจะรองรับจนนำไปสู่อสังขตธรรมได้ ปิดท้ายด้วยการแผ่เมตตาและอุทิศส่วนกุศลPhra Ajarn Suraphong compares training the mind to raising and encouraging a child -- coaching it to be patient, diligent, kind, and wise through the framework of the ten perfections (paramis). He draws a key distinction between equanimity as a jhana factor, which still belongs to the three realms of existence, and equanimity as one of the ten perfections, which is grounded in wisdom and truthfulness and can lead to the unconditioned. The sit closes with loving-kindness and merit dedication.

เหตุผลที่ต้องดำรงอยู่กับธรรมชาติฝ่ายกุศล

เดี๋ยวเรามาปฏิบัติกันนะ การปฏิบัติธรรมนี้มีความจำเป็นและสำคัญต่อทุกๆ ชีวิตอย่างยิ่ง เนื่องจากเราดำรงชีวิตอยู่ภายใต้การควบคุมของธรรมชาติ 3 ฝ่าย เมื่อฝ่ายหรือได้โอกาสเข้ามา เขาก็จะกดธาตุธรรมให้ตกต่ำ เราก็จะตกต่ำจากมิติหนึ่งไปสู่อีกมิติหนึ่ง มันก็จะมีบาปมีมลทินฝังอยู่แต่ละมิติ เมื่อเป็นอย่างนี้แล้ว ชีวิตเราก็อยู่ลำบาก เพราะต้องอยู่กับมลทินเหล่านั้น การแก้ไขก็คือเราต้องดำรงอยู่ในธรรมชาติฝ่าย จะโดยวิธีไหนก็แล้วแต่ ทาน ภาวนา แผ่ เจริญกุศลธรรมให้ถึงพร้อมทั้งหลาย จะทำให้มีการเหนี่ยวนำพลังงานบริสุทธิ์ แล้วเคลียร์แต่ละมิติให้หลุดพ้นจากมิติหนึ่งไปสู่มิติที่ละเอียดกว่า คือการกลับคืนขึ้นมาแต่ละมิติ ก็ต้องเคลียร์มลทินแต่ละมิตินั้น สิ่งที่ง่ายที่สุดคือการเจริญภาวนาหลับตา อันอื่นมีโอกาสทำก็ทำไป แต่สิ่งที่ง่ายที่สุดคือมีเวลาต้องหลับตา หลับตาเสร็จแล้วก็ว่าเรากำลังรู้อะไร

หาประตูให้เจอ: การกำหนดรู้เพื่อเข้าสู่มิติภายใน

เราจำเป็นต้องรู้ถึงสภาวะที่เราจะเข้าสู่มิติที่จะเคลียร์ ต้องรู้ชัดว่าตอนนี้เรากำหนดอะไรอยู่ ถ้าไม่สามารถกำหนดรู้ได้ก็เข้าสู่มิติไม่ได้ เราจึงต้องกำหนดรู้ว่าเรากำลังรู้อะไรอยู่ กรรมฐานใดก็ได้ อย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้ เพื่อให้เราเกาะอาศัยในการกำหนดรู้ เคลียร์ขจัดมลทินอันเป็นธาตุปิดธาตุบัง เพื่อจะเข้าไปสู่มิติภายในแล้วเคลียร์ให้กุศลธรรมเคลียร์มลทินภายใน มันจะหลุดพ้นจากมิติหนึ่งไปสู่อีกมิติหนึ่งอย่างนี้เรื่อยไป เหมือนเราหาประตูให้เจอ หาประตูให้เจอเสร็จแล้วเราก็กำหนดรู้ แล้วก็มาเจอสภาวะ กำหนดรู้อะไรก็ได้ จะเป็นกรรมฐานใดก็ได้ กำหนดรู้แล้วก็รู้อยู่กับกรรมฐานนั้น ให้รู้อยู่เสมอไม่เผลอ ดวงรู้คือดวงก็จะเหนี่ยวนำเอาพลังงานบริสุทธิ์มาชำระมลทินอันเป็นธาตุปิดธาตุบังของ แล้วเข้าสู่มิตินั้น สติจะเปลี่ยนเป็น แล้วก็จะกลั่นมลทินในมิตินั้น แล้วก็จะหลุดพ้นจากมิติหนึ่งไปสู่อีกมิติหนึ่ง ให้เวลาหน่อย จดจ่อไปเรื่อยๆ ก็จะหลุดพ้น คลายคืน ทวนกลับผ่านมิติหนึ่งสู่อีกมิติหนึ่งอย่างต่อเนื่อง

กำหนดรู้ในกายเวทนาจิตธรรม: เลือกกรรมฐานที่เราคุ้นเคย

เมื่อเราเข้าใจแล้ว ตอนนี้เราก็มากำหนดรู้เลย พระองค์ทรงสอนว่าให้กำหนดรู้ในกายเวทนาจิตและธรรม เราจะรู้อะไรก็ได้ในกายเวทนาจิตธรรม กรรมฐานทั้งหลายก็อยู่ในส่วนของจิต จิตคือความรู้สึกนึกคิด แต่ละกรรมฐานมีถึง 40 วิธี วิธีไหนเราคุ้นเคยเราก็เอาวิธีนั้น คิดถึงวิธีนั้น แล้วก็ทำไป จะหยุดนิ่งก็ได้ บริกรรมแล้วก็นึกถึง กำหนดสิ่งใดเราจะต้องรู้ในสิ่งนั้น อันนี้คือประเด็นสำคัญ ถ้ามีมลทินหยาบๆ มันก็ทำหยาบๆ มันจะทำให้เราไม่สามารถรับรู้ถึงสภาวะได้ จะโทษเราไม่ได้ มันเป็นมลทิน ทำให้ใจเราเป็นอย่างนั้น ก็ไม่เป็นไร กำหนดรู้ไปเรื่อยๆ เดี๋ยวธรรมชาติฝ่ายกุศลจะค่อยๆ เคลียร์ให้เอง ให้เวลาเท่านั้นเอง ในเบื้องต้นทำได้แค่ไหนก็พึงพอใจไปก่อน มีความ ค่อยๆ ทำ ตราบใดใจมันหยาบอยู่ก็หยาบๆ แหละ จะให้แจ่มแจ้งมีรายละเอียดมันเป็นไปไม่ได้ ค่อยๆ ทำไปเรื่อยๆ ให้เวลา แค่รู้อยู่เสมอไม่เผลอ

บริกรรมสัมมาอะระหังและองค์พระแก้วใส

กำหนดสัมมาอะระหังก็รู้อยู่กับคำว่าสัมมาอะระหังทีละคำ แล้วก็นึกถึงองค์พระไปด้วย บริกรรมภาวนากับบริกรรมนิมิตเป็นของคู่กัน กล่าวว่าสัมมาอะระหังคือการเอ่ยนามท่าน พอเราเอ่ยนามท่านจะปรากฏขึ้นเป็นองค์พระแก้วใส ในเบื้องต้นแสงสว่างยังไม่ปรากฏ ดังนั้นการที่เรานึกถึงองค์พระแก้วใสจะเห็นแจ่มชัดยังไม่ได้ มันเห็นท่ามกลางความมืดก็ได้แค่นั้น ได้แค่นั้นก็พึงพอใจไปก่อน ไม่เป็นไร เดี๋ยวก็ดีขึ้นเอง ไม่ต้องอยากให้เป็นอย่างนี้อย่างนั้น ได้แค่ไหนเอาแค่นั้นไปก่อน

เหมือนสอนเด็ก: ยอมรับว่าใจยังหยาบและให้กำลังใจ

ตรงนี้แหละที่เราจะต้องเข้าใจเรื่องของการดำรงอยู่ใน เหมือนเราสอนเด็ก ตอนนี้เด็กเขามีความสามารถแค่นี้ ก็ต้องยอมรับว่าเออ มันได้แค่นี้ ไม่เป็นไร มันพัฒนาได้ มันค่อยๆ พัฒนาไป ธรรมชาติฝ่ายกุศลจะแก้ไขให้เอง แต่เราต้องเข้าใจว่าในเมื่อมันหยาบๆ ตอนนี้มันหยาบอย่างนี้ มันก็ได้แค่นี้แหละ ไม่ต้องกดดัน อย่าไปกดดัน ต้องให้กำลังใจอย่างเดียว ต้องให้กำลังใจให้เขาได้ให้เวลามากขึ้น มีเงื่อนไขเดียวคือให้เวลากับกุศลธรรมให้มากที่สุด นอกนั้นก็เป็นเรื่องของการให้กำลังใจ ยินดีพอใจในสิ่งที่ทำได้แค่ไหนก็พึงพอใจแค่นั้นไปก่อน มีความสันโดษ ให้เวลา แล้วก็มีฉันทะ ใส่ใจ มีความเพียร จดจ่อด้วยอิทธิบาทธรรม พร้อมกับมีความสันโดษไปด้วย

สอนใจสิบประการ: การโค้ชใจเราเหมือนโค้ชลูก

ให้กำลังใจแก่ตัวเอง ให้กำลังใจกับใจเรา ใจนั้นต้องแนะต้องนำต้องสั่งต้องสอน พร้อมๆ กับต้องส่งกำลังใจให้เขา อย่าบั่นทอน คอยซัพพอร์ต คอยปลอบโยน คอยผลักดันด้วยความเพียรวิริยะ สอนให้ใจนั้นอดทน ออกจากกาม สอนให้ใจอดทน สอนให้ใจมีความพากเพียร สอนให้ใจอยู่กับความจริง ต้องการอะไรก็กำหนดลงไปเพราะใจเป็นธาตุสำเร็จ แล้วก็สอนให้ใจมีน้ำใจ ชุ่มชื่นด้วย สอนให้ใจนั้นมีแต่ให้ ให้ความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ให้อภัย ให้ทาน ให้ ให้ธรรมทาน ให้ความโชคดีแก่ผู้คน ให้ความปลอดภัยแก่ผู้คนและสรรพสัตว์ ให้แก่ใจ แล้วก็ให้ใจนั้นออกจากกาม เพื่อให้ใจจะได้หลุดพ้นเข้าสู่มิติภายในได้ ให้ใจมีปัญญา ไม่ยินดีในอกุศลและยินดีในกุศลธรรม ให้ใจนั้นได้รับความรู้ ให้ใจนั้นแจ่มแจ้ง รู้เข้าใจแจ่มแจ้งจนเกิดวิสัยทัศน์หรือมีแรงบันดาลใจ ก็จะค่อยๆ เพิ่มพูนขึ้น แล้วตระหนักที่จะเปลี่ยนแปลงชีวิตให้ดี เมื่อใจพร้อม เราก็ให้ใจนั้นมีกำลัง มีความเพียรวิริยะผลักดันไปเรื่อยๆ ความบากบั่นอุตสาหะเป็นกำลังที่จะผลักใจให้ก้าวหน้าต่อไป พอใจเจอความทุกข์ก็ให้ใจมีขันติอดทน แล้วสอนให้ใจบำเพ็ญตบะ เผาเพียรเผากิเลสให้เร่าร้อน ต่อสู้เพียรเผากิเลสด้วยการบำเพ็ญตบะ

เผชิญหน้ากับความทุกข์ด้วยขันติและตบะ

เผชิญหน้ากับความจริงความทุกข์ มันต้องมีมลทินมันถึงมีทุกข์ ถ้าเราหนีความทุกข์ก็คือหนีมลทิน คนที่หนีมลทินหนีความทุกข์ไม่กล้าเผชิญ ไม่อาจเจอสัจธรรมได้เลย เป็นคนขี้แพ้อย่างเดียว มีแต่พระอริยเจ้าเท่านั้นที่กล้าเผชิญหน้ากับความทุกข์ซึ่งเป็นความจริง มันเป็นผลจากการประกอบเหตุในอดีตที่ไม่ดีของเรา จึงเกิดมลทิน เมื่อเกิดมลทินก็ต้องให้ผลเป็นทุกข์ยากลำบาก เป็นสภาวะที่ต้องทนและทนได้ยาก เราต้องเผชิญหน้ากับความจริง เมื่อเราเข้าใจถึงสัจธรรม สัจธรรมนั้นมีอยู่ในแต่ละปัจจุบันเท่านั้น ไม่อาจอยู่ในอดีตหรืออนาคต แม้จะเป็นอดีตอันใกล้หรืออนาคตอันใกล้ก็ตาม เราจำเป็นต้องเผชิญหน้าในทุกๆ ปัจจุบัน เราจึงดำรงอยู่กับสัจจะความจริง กระแสธารแห่งบุญจะไหลผ่านมาเมื่อเราดำรงอยู่ในสัจจะความจริง พระรัตนตรัยจะปรากฏสว่างไสว เราจะสว่างในกลางท่าน ท่านจะปรากฏสว่างในกลางเรา อีกทั้งเราและท่านจะปรากฏสว่างในกลางของพระนิพพาน กลางของผู้รู้ผู้มีอานุภาพอันไม่มีประมาณนับอสงไขยพระองค์ไม่ถ้วน

สัจจาธิษฐาน: พระนิพพานคือปรมสัจจะ

การที่เราจะได้อย่างนี้ เราต้องดำรงอยู่ในแต่ละปัจจุบันเท่านั้น การดำรงอยู่กับปัจจุบันคือการดำรงอยู่กับธรรมชาติฝ่ายกุศล เมื่อเราดำรงอยู่กับผู้รู้ผู้มีอานุภาพ การจะกำหนดสิ่งใดก็สำเร็จง่ายๆ อธิษฐานสิ่งใดก็จะสำเร็จ ดังนั้นอธิษฐานบารมีจึงต้องรองรับด้วยสัจจบารมี คือพระนิพพาน พระนิพพานคือปรมสัจจะ ที่สุดแห่งสัจจะ ดังนั้นการจะกำหนดอธิษฐานสิ่งใดก็จะสำเร็จได้ง่ายและด่วน สัจจาธิษฐานจึงเป็นธรรมที่ไปด้วยกัน พอเรามีสัจจาธิษฐานแล้ว เราก็สามารถเกื้อกูลใครก็ได้ เพราะใจเป็นธาตุสำเร็จ เมตตาธรรม เราจะเป็นศูนย์กลางที่จะเอื้อเฟื้อเกื้อกูลแก่ผู้คนและสรรพสัตว์ได้อย่างไม่มีประมาณ เราจะเป็นทางผ่านของอานุภาพของผู้รู้ผู้มีอานุภาพทั้งหลายคือพระนิพพาน เราจะเป็นฐานทัพของท่าน เมื่อเมตตาธรรมตั้งขึ้นแล้วก็จะให้ผลประโยชน์อันไพศาลแก่ชาวโลกและสรรพสัตว์ทั้งหลาย เราจะเป็นศูนย์กลางของชาวโลกและสรรพสัตว์ที่จะเกื้อกูลเป็นประโยชน์ การกลั่นแก้ไขช่วยเหลือผู้คนสรรพสัตว์และตัวเราจึงเกิดขึ้นพร้อมๆ กัน จนกระทั่งเราสามารถบรรลุถึงอุเบกขาบารมีได้

อุเบกขาบารมี vs อุเบกขาของฌาน: ความแตกต่างที่สำคัญ

อุเบกขาบารมีถือว่าเป็นที่สุดของบารมี จะทำให้ใจเรานั้นสมดุลและหยุดนิ่ง มีจิตใจเป็นดั่งปฐพี ไม่ยินดียินร้ายต่อสิ่งกระตุ้นทั้งหลายของฝ่ายอกุศล และเป็นที่สุดแห่งบารมีจึงเป็นอุเบกขา แม้แต่ก็มีวิตก วิจาร สุข เอกัคคตา และอุเบกขา ที่สุดของฌานก็คืออุเบกขา ที่สุดของบารมีก็คืออุเบกขาเช่นกัน แต่อุเบกขาของฌานนั้นยังอยู่ใน 3 ส่วนอุเบกขาของบารมีมีพื้นฐานรองรับด้วยปัญญา อริยขันติ และสัจจะ จึงสามารถยกระดับให้เข้าสู่อสังขตธรรมได้ อุเบกขาของจิตธรรมเท่านั้นและอุเบกขาของบารมีจะนำไปสู่อสังขตธรรม สามารถทำการหลุดพ้นจากวัฏสงสารได้อย่างนี้ ดังนั้นให้เรากำหนดรู้อยู่เสมอไม่เผลอ ทั้งหมดล้วนเป็นเรื่องของการสอนใจทั้งสิ้น มีสติกำหนดรู้ให้รู้อยู่เสมอไม่เผลอ กำหนดสิ่งใดก็ต้องรู้สิ่งนั้น ใจจะถูกใส่ไปตรงนั้น กำหนดที่ใดใจจะไปใส่ที่นั้น

จากดวงสติสู่ดวงสัมปชัญญะ: เข้าสู่มิติที่ละเอียดขึ้น

ดวงรู้คือดวงสติ ระลึกรู้ระลึกได้ จะตั้งขึ้นตรงตำแหน่งที่เรากำหนด แล้วก็จะเหนี่ยวนำเอาพลังงานบริสุทธิ์มาชำระมลทินอันเป็นธาตุปิดธาตุบัง ณ ตำแหน่งนั้น เมื่อธาตุปิดธาตุบังของอวิชชาหมดไป เราจะเข้าสู่มิติ ณ ตำแหน่งนั้น การเข้าสู่มิติภายในก็เหมือนกับการเข้าไปในห้อง แม้จะมืดๆ มัวๆ ค่ำๆ อยู่ก็ตาม สติจะเปลี่ยนเป็นสัมปชัญญะไปรับรู้ถึงสภาวะในทุกอณูของภายในห้องนั้น ความชัดเจนจะค่อยๆ ปรากฏขึ้น รู้อย่างหนึ่งชัดอีกอย่างหนึ่ง สติ ระลึกรู้ระลึกได้ รู้เนื้อรู้ตัวต่างๆ ต้องอาศัยสติ แต่พอต้องไปรู้รายละเอียด ต้องอาศัยสัมปชัญญะ มันจะลงไปสู่รายละเอียดทั้งหลาย บุญจะไหลผ่านเข้ามาในกลางความสว่างของดวงสัมปชัญญะ เข้าไปรู้ทั่วในทุกอณู ก็จะทำให้เราเข้าสู่มิติที่ละเอียดเข้าไปทีละชั้นทีละชั้น เมื่อสัมปชัญญะเข้าไปรับรู้ดวงรู้ดวงสติ ดวงรู้ดวงสัมปชัญญะก็จะเหนี่ยวนำพลังงานไหลผ่านชำระมลทิน พอชำระมลทินหมดไปก็เข้าสู่มิติละเอียดลุ่มลึกไปเรื่อยๆ ทีละชั้นในกลางของกลาง ไม่ไปซ้ายไม่ไปขวาไม่ไปหน้าไม่ไปหลังไม่ไปบนไม่ไปล่าง แต่เข้าไปในกลางของกลางเช่นนี้เรื่อยไป มันจะละเอียดขึ้นละเอียดขึ้น พอละเอียดขึ้นมลทินก็ถูกชำระหมดไป กายก็เบาใจก็เบา ที่ไม่สงบก็มีมลทิน พอมลทินถูกชำระออกไปกายก็สงบไม่กระสับกระส่าย ใจก็สงบไม่กระสับกระส่าย ที่หยาบก็ละเอียด ที่หนักก็เบา หนักกายหนักใจก็เบากายเบาใจ แล้วความไม่ซื่อก็จะเปลี่ยนเป็นความซื่อสัตย์ เกิดขึ้นเองด้วยฝ่ายกุศลที่ดวงเจตสิกดวงนี้สว่างขึ้น กายก็สุจริตใจก็สุจริต กายที่ควรแก่การงานใจที่ควรแก่การงานก็จะเกิดขึ้น ล้วนเป็นไปเองทั้งนั้น เพราะมันมีกลไกของมันที่จะทำงานให้เกิดเช่นนั้นเอง เราเพียงแค่กำหนดรู้เท่านั้นเอง ให้รู้อยู่เสมอไม่เผลอ รู้เพลินๆ ไปเรื่อยๆ ด้วยใจที่ผ่อนคลายเบาสบาย ใสๆ เย็นๆ นิ่งๆ นุ่มๆ อย่างผ่อนคลายเบาสบาย

ลองใช้เครื่องมือที่คุ้นเคยและได้ผล

กรรมฐานใดที่เราคุ้นเคยก็ทำอย่างนั้น ที่เคยใช้ได้ผลหรือไม่ได้ผล เราสามารถเอาสติมาเกาะอาศัยให้รู้อยู่เสมอไม่เผลอได้ เครื่องมือที่เราใช้แล้วคุ้นเคยได้ผล บางอย่างมันได้ผลมาตั้งแต่ภพชาตินานแล้ว พอทำแล้วมันรู้สึกว่านี่แหละ มีสัญญาณที่ชัดเจนแล้วก็ต่อเนื่อง เราก็ต้องลองดูแต่ละเครื่องมือแต่ละประเภท ทดสอบใช้ดูเครื่องมือไหนที่ได้ผล กรรมฐานใดที่มีสัญญาณที่ชัดเจนแล้วก็ต่อเนื่อง เราก็ต้องลองใช้ดู รู้อยู่เสมอไม่เผลอ รู้ว่าเรากำลังรู้อะไร รู้สึกกับสิ่งใดใจถูกใส่ไว้ในสิ่งนั้น ดวงรู้ด้วยดวงสติอันเป็นดวงระลึกรู้ระลึกได้ ปรากฏใสสว่างขึ้น พร้อมนำพลังงานมาชำระมลทินอันเป็นธาตุปิดธาตุบังของอวิชชาให้เบาบางหมดไป แล้วเข้าสู่มิติต่อมิติทำไปเรื่อยๆ กำหนดรู้เพลินไปเรื่อยๆ เมื่อดวงรู้คือดวงสติตั้งขึ้น การเหนี่ยวนำพลังงานบริสุทธิ์คือบุญไหลผ่านอย่างต่อเนื่อง ไหลผ่านทางดวงสติ เต็มไปด้วยและความบริสุทธิ์ มันใสสว่างตรงกลาง ก็จะเป็นสมบัติทั้งหลาย ทั้งรูปสมบัติ ทรัพย์สมบัติ คุณสมบัติ บริวารสมบัติ ลาภยศสรรเสริญสุขมรรคผลนิพพาน พร้อมสมบูรณ์บริบูรณ์อยู่ในกลางดวง บุญไหลผ่านตัวเรานั่นหมายถึงสมบัติละเอียดไหลผ่านตัวเราด้วย สมบัติละเอียดเหล่านี้แหละจะดึงดูดสมบัติจากภายนอกโลกมาสู่ชีวิตเรา

แผ่เมตตาธรรมด้วยจิตของมารดา สู่โลกและจักรวาล

เมื่อเราได้ประกอบคุณความดีให้เกิดขึ้นแก่ชีวิตของเราแล้ว ต่อไปเราจะทำความดีเกื้อกูลประโยชน์แก่ชาวโลกและสรรพสัตว์ทั้งหลายในการเจริญเมตตาธรรม หลวงปู่ท่านให้น้อมเอาดวงจิตของมารดาที่เปี่ยมด้วยความรักและความปรารถนาดีต่อบุตรน้อยของตน เอาดวงจิตตรงนี้ตั้งขึ้น เมตตาธรรมก็จะปรากฏสว่างไสว บทบาทหน้าที่ของเราเพียงแค่กำหนด กำหนดธรรมใดธรรมนั้นก็ตั้งขึ้น ตั้งขึ้นได้ที่เดียวคือที่ใจ กำหนดตรงไหนใจก็อยู่ตรงนั้น พอเรานึกถึงความรักความเมตตาความปรารถนาดี ดวงเมตตาธรรมก็ตั้งขึ้นเป็นดวงกลมใสสว่าง เมตตาธรรมก็เหนี่ยวนำเอาพลังงานอันเป็นบุญให้ไหลผ่านเข้ามาในกลางความสว่างของดวงเมตตา คุณสมบัติพิเศษของเมตตาธรรมคือสามารถขจัดปฏิฆะความขัดเคืองที่มีอยู่ในใจของผู้คนและสรรพสัตว์สรรพสิ่งให้มลายหายสิ้นไปได้ เราก็ตั้งความปรารถนาดีให้มีแก่ผู้คนและสรรพสัตว์ ขอชาวโลกและสรรพสัตว์จงพ้นทุกข์มีความสุขทั่วหน้า ท่านที่มีทุกข์มากก็ขอให้ทุกข์น้อย ที่มีทุกข์น้อยขอให้หมดทุกข์มีความสุข ที่มีสุขน้อยก็ขอให้มีสุขมาก ท่านที่มีสุขมากแล้วก็ขอให้มีสุขมากยิ่งๆ ขึ้นไป เราตั้งความปรารถนาดีเช่นนี้เสร็จแล้วก็แผ่ขยายใจที่เปี่ยมด้วยเมตตาธรรมนี้ออกไปครอบคลุมบ้านเรือนที่พักอาศัยของเรา เมตตาธรรมซึ่งอาศัยใจเป็นแดนเกิด ใจแผ่ขยายกว้างขวางไปถึงไหน เมตตาธรรมก็กลั่นทุกอณูของผู้คนและสรรพสัตว์สรรพสิ่งให้สว่างไสวใสสะอาดบริสุทธิ์ไปถึงนั่น แล้วก็แผ่ขยายกว้างขวางออกไปครอบคลุมทั้งหมู่บ้าน และขยายต่อเนื่องไปสู่ตำบล อำเภอ จังหวัด ประเทศ เพื่อนบ้านนานาประเทศ จนกระทั่งครอบคลุมไปทั้งโลก ให้โลกนี้เป็นดุจโลกแก้วที่สว่างไสวใสเย็นสะอาดบริสุทธิ์ ขอชาวโลกและสรรพสัตว์จงพ้นทุกข์มีความสุขทั่วหน้า ทั้งภุมมเทวา รุกขเทวา อากาศเทวา ชาวสวรรค์ทุกชั้นฟ้า อีกทั้งพรหม อรูปพรหมทั้งหลาย รวมถึงสัตว์นรก อสุรกาย สัตว์เดรัจฉาน ขอสรรพสัตว์จงพ้นทุกข์มีความสุขทั่วหน้า แล้วขยายต่อไปสู่บรรยากาศของจักรวาล ครอบคลุมดวงดาวน้อยใหญ่นับสิบนับร้อยพันหมื่นแสนล้านดวงดาว และขยายต่อเนื่องไปสู่หมื่นโลกธาตุ แสนโกฏิจักรวาล อนันตจักรวาล เมตตาก็ส่องสว่างไปทุกอนูของบุคคลสรรพสัตว์สรรพสิ่งให้สว่างไสวใสเย็นสะอาดบริสุทธิ์

เมตตาธรรมชำระมลทินและเกื้อกูลสิ่งแวดล้อม

เมตตาธรรมนี้แผ่ขยายไปสู่กลางใจของผู้คนสรรพสัตว์ ขจัดมลทินอันเป็นปฏิฆะความขัดเคืองที่อยู่ในใจให้มลายหายสิ้น ธรรมชาติฝ่ายกุศลก็จะได้อาศัยโอกาสเข้าสิงสถิตเป็นเจ้าเรือน เหนี่ยวนำพลังงานบริสุทธิ์มาขับเคลื่อนระบบกุศลธรรม ทำการกลั่นแก้ไขปรับปรุงธาตุธรรมในตัวเราให้สะอาดบริสุทธิ์ หลุดพ้นจากมิติหนึ่งไปสู่อีกมิติหนึ่ง ให้สัดส่วนของกุศลเพิ่มขึ้น ทอนกำลังของอกุศลอัพยากตะให้ลดลงไป ไม่เพียงแค่นั้น เมตตาธรรมยังส่องสว่างไปทุกอณูของบรรยากาศ ทั้งดิน น้ำ อากาศ ฟ้า ภูเขา ท้องทะเล มหาสมุทร ต้นไม้ใบหญ้า ตึกรามบ้านช่อง ข้าวของเครื่องใช้ พืชพันธุ์ธัญญาหาร ให้สว่างไสวใสเย็นสะอาดบริสุทธิ์ เพื่อให้เหมาะสมแก่การดำรงอยู่อาศัยของผู้คนและสรรพสัตว์ มีสิ่งดีงามมากมายเกิดขึ้นทุกครั้งที่มีการเจริญเมตตา บุคคลใดผู้เกื้อกูลประโยชน์แก่โลกและจักรวาล บุคคลนั้นย่อมสามารถใช้สมบัติของโลกและจักรวาลได้

บทอุทิศส่วนกุศลและคำอธิษฐานปิดท้าย

แล้วก็กำหนดถึงเมตตาธรรมอันสว่างไสว แสงสว่างแห่งบุญธาตุก็ยังคงพรั่งพรูผุดผ่านในกลางความสว่างของเมตตาต่อเนื่อง เราก็จะได้อุทิศส่วนแห่งบุญนี้ให้บังเกิดมีขึ้นแก่ชาวโลกและสรรพสัตว์ทั้งหลาย ขอชาวโลกและสรรพสัตว์จงพ้นทุกข์มีความสุขทั่วหน้า และให้มีส่วนในบุญที่พวกเราทั้งหลายได้ตั้งใจกระทำไว้ดีแล้วนี้ด้วย รวมทั้งบรรพบุรุษของเรา ปู่ย่าตายาย ครูบาอาจารย์ ผู้มีอุปการคุณทั้งหลาย รวมถึงเทวดาที่คอยช่วยเหลือเกื้อกูล อีกทั้งผู้เลี้ยงผู้รักษา สรรพสัตว์ที่เราเคยล่วงเกิน ทั้งหลาย ขอให้ซึ่งกันและกันและรับส่วนแห่งบุญนี้โดยทั่วหน้ากัน แล้วรวมใจหยุดนิ่งในกลางกระแสธารแห่งบุญที่ยังคงพรั่งพรูผุดผ่านอย่างต่อเนื่อง หยุดนิ่งไปในกลางของความสุขความบริสุทธิ์แห่งบุญ รวมใจหยุดรวมใจนิ่งไปในกลางของพระรัตนตรัย กลางของพุทธรัตนะ กลางของธรรมรัตนะ กลางของสังฆรัตนะ กลางของมหาปูชนียาจารย์ กลางกายธรรมสุดละเอียดของพระเดชพระคุณหลวงปู่ กลางกายธรรมสุดละเอียดของพระเดชพระคุณหลวงพ่อ หยุดนิ่งไปในกลางกายธรรมสุดละเอียดของคุณยายอาจารย์ ใจเป็นธาตุสำเร็จ กำหนดเช่นใดก็เป็นเช่นนั้น แม้เราจะยังคงมืดๆ มัวๆ ค่ำๆ อยู่ก็ตาม การกำหนดเป็นสิ่งสำคัญของมนุษย์ กำหนดสิ่งใดสิ่งนั้นจะปรากฏขึ้นที่ใจ ไม่ว่าสิ่งนั้นจะเป็นสิ่งที่ดีหรือไม่ดีก็ตาม การกำหนดสิ่งที่ดีงาม สิ่งที่ดีงามก็ปรากฏขึ้นพร้อมกับคุณสมบัติของมัน ปรากฏขึ้นพร้อมกับภารกิจหน้าที่ จึงกล่าวว่าธรรมะคือหน้าที่ มีความจำเป็นที่เราจะต้องหลอมรวมเรากับพระรัตนตรัยและมหาปูชนียาจารย์ให้เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน เพราะท่านมีคุณแก่เราไม่มีประมาณ ทุกอณูวินาทีท่านคอยช่วยเหลือเกื้อกูลเราตลอดเวลา คอยกลั่นแก้ปรับปรุงธาตุธรรมในตัวเราให้สะอาดให้บริสุทธิ์ ไม่ว่าเราจะรู้หรือไม่รู้ก็ตาม ไม่ว่าเราจะยืนเดินนั่งนอนหรือเกกมะเหรกเกเรไม่รับผิดชอบอะไรก็ตาม พระรัตนตรัยก็ไม่เคยหยุดหย่อนในการที่จะช่วยเหลือแก้ไขให้พ้นทุกข์มีความสุข จึงกล่าวว่าพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่งที่ระลึกอันสูงสุดของพวกเราทั้งหลาย สิ่งอื่นที่จะเป็นที่พึ่งที่ระลึกยิ่งไปกว่านี้ไม่มีอีกแล้ว ทุกครั้งที่เราลึกซึ้งนึกถึงท่าน เราจะปรากฏใสสว่างในกลางท่าน ท่านจะปรากฏใสสว่างในกลางตัวเรา อีกทั้งเราและท่านจะปรากฏสว่างในกลางของพระนิพพาน กลางของผู้รู้ผู้มีอานุภาพอันไม่มีประมาณนับอสงไขยพระองค์ไม่ถ้วน

เราก็จะได้อาศัยช่วงเวลาที่เราปรากฏใสสว่างในกลางท่าน อาศัยช่วงเวลาอันเป็นอุดมมงคลนี้มากราบขอพรท่าน เพื่อที่จะอธิษฐานจิตตั้งติดไปในกลางดวงบุญอันสว่างไสวนี้ ให้ตลอดเส้นทางการสร้างบารมีของเราเปลี่ยนไปด้วยความรู้คู่ความสุขและความบริสุทธิ์ ทั้งความสำเร็จสมปรารถนาในทุกสิ่งที่ถูกต้องและดีงาม กราบขอพรขอบุญบารมี รัศมี กำลัง ฤทธิ์ อำนาจสิทธิเฉียบขาดของพระนิพพานทั่วธาตุทั่วธรรม อีกทั้งขอบารมีธรรมหลวงปู่หลวงพ่อคุณยายอาจารย์ ขอบุญบารมีทั้งหลายเหล่านี้จงประมวลรวมกับบุญบารมีที่พวกเราทั้งหลายได้ตั้งใจสั่งสมมาแล้วตั้งแต่ปฐมชาตินับภพนับชาติไม่ถ้วนเรื่อยมาจนกระทั่งถึงปัจจุบันนี้ ขอบุญทั้งหลายเหล่านี้จงประมวลกันเข้าให้เป็นบุญศักดิ์สิทธิ์ มีฤทธิ์มีเดชมีอานุภาพทวีไม่มีประมาณ มากลั่นกายวาจาใจ ธาตุธรรมเห็นจำคิดรู้ ดินน้ำลมไฟ อากาสธาตุ ของพวกเราให้สว่างไสวใสเย็นสะอาดบริสุทธิ์ ให้พวกเราหลุดพ้นจากวิบัติบาปศักดิ์สิทธิ์ วิบากกรรมวิบากมารอุปสรรคต่างๆ นานาในชีวิตให้มลายหายสูญ ทั้งโลภะ โทสะ โมหะ ราคะ อวิชชา ทิฐิ ตัณหา อุปาทาน ก็ให้สิ้นเชื้อไม่เหลือเศษ ให้พวกเรามีดวงตาเห็นธรรม เข้าถึงและแทงตลอดในได้สำเร็จ ให้มีสุขภาพอนามัยแข็งแรงสมบูรณ์ มีอายุยืนยาวได้สร้างบุญสร้างบารมีตลอดชีวิต มีกำลังใจสูงส่งไม่สิ้นสุดในการสร้างบารมีมุ่งตรงต่อหนทางพระนิพพานสู่ที่สุดแห่งธรรม ขอความปรารถนาดีงามทั้งปวงนี้จงเป็นผลสำเร็จแก่พวกเราทั้งหลายนับตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป ทุกภพทุกชาติตราบกระทั่งถึงที่สุดแห่งธรรม ด้วยอานุภาพอันไม่มีประมาณขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทุกๆ พระองค์ ขอจงสมความปรารถนาทุกประการเทอญ

Why We Must Abide With Wholesome Nature

Let's practice meditation together. This practice is deeply necessary and important for every life, because we live under the control of three natures. When or indeterminate side gets its chance, it presses the elements of down, and we fall from one dimension into a lower one, with sin and defilement lodging in each dimension. When this happens, life becomes difficult, because we must live with those defilements. The remedy is to abide within wholesome nature -- by whatever means: giving, morality, meditation, radiating , cultivating every wholesome quality to fullness. This draws in pure energy and clears each dimension, freeing us from one dimension into a more refined one -- returning upward through each dimension requires clearing the defilement lodged there. The easiest way is to close your eyes and meditate. Do other practices when you have the chance, but the simplest, when you have time, is to close your eyes. Once your eyes are closed, settle the mind and know what you are aware of.

Finding the Door: Settling the Mind to Enter the Inner Dimension

We need to know the state through which we will enter the dimension we are clearing. We must know clearly what we are settling on right now. If we cannot settle the mind, we cannot enter that dimension. So we must settle on knowing what we are aware of -- any meditation object will do, something to anchor our attention, so we can settle the mind and clear away the defilement that blocks and obscures, in order to enter the inner dimension and let wholesomeness clear the inner defilement. We are then freed from one dimension into another, continuously. It's like finding a door. Once we find the door, we settle the mind and encounter the state -- settle on anything, any meditation object at all, and stay with that object, staying continuously aware without forgetting. The sphere of knowing -- the sphere of -- then draws pure energy to cleanse the defilement that blocks and obscures with , and we enter that dimension. Mindfulness transforms into , refining the defilement in that dimension, and we are freed from one dimension into another. Give it time; keep focusing continuously, and we will be freed, released, turning back through one dimension after another, continuously.

Settling on Body, Feelings, Mind, and Objects: Choose a Familiar Object

Once we understand this, we now settle the mind. The Buddha taught us to settle on the body, feelings, mind, and mental objects. We can know anything within these four; all meditation objects fall within the domain of mind -- mind being thought and feeling. Each meditation subject has as many as 40 methods; whichever method we're familiar with, we use that one, think of that method, and proceed. We can settle into stillness, or recite "" while picturing the Buddha image. Whatever we settle on, we must come to know that thing -- this is the key point. If there is coarse defilement, it will act coarsely, preventing us from perceiving the state clearly -- we cannot be blamed for this; it is the defilement making our mind that way. That's fine -- keep settling, and gradually wholesome nature will clear it for us. All it takes is time. At the outset, whatever we can achieve, let us be content with that. Have , proceed gradually. As long as the mind remains coarse, it will be coarse -- expecting vivid detail right away is simply not possible. Proceed gradually, giving it time. Just stay continuously aware without forgetting.

Reciting "Samma Arahang" and the Clear Crystal Buddha Image

Settling on "Samma Arahang," we stay with each syllable of the word, while also picturing the Buddha image. The recitation and the mental image are paired together. "Samma Arahang" means uttering his name; as soon as we utter it, he appears as a clear crystal Buddha image. At first, brightness does not yet appear; so when we picture the clear crystal Buddha image, we cannot expect to see it vividly right away -- we may only see it amid darkness, and that's as far as it goes for now. Be content with that for now; it's fine, it will improve gradually on its own. There's no need to wish it were different -- take whatever we can get for now.

Like Coaching a Child: Accepting Where the Mind Is and Encouraging It

This is exactly where we need to understand the matter of abiding in -- it's like teaching a child. Right now, the child has only this much ability; we must accept, "Well, that's all it can do for now, that's fine" -- it can develop, it develops gradually, and wholesome nature will correct it in time. But we must understand: since it is still coarse right now, coarse like this, that's simply as far as it goes for now. Don't pressure it -- don't put pressure on it at all. We must only encourage it, give it more time. There is only one condition: give as much time as possible to wholesome dhamma. Everything else is a matter of encouragement -- be sfied with whatever we can achieve for now, have contentment, give it time, and have enthusiasm, attentiveness, effort, and focus through the bases of accomplishment, together with contentment.

Ten Ways of Teaching the Mind: Coaching Our Own Mind Like Coaching a Child

Give encouragement to ourselves, encourage our own mind. The mind must be guided, led, instructed, and taught, while also being given strength -- never undermined. Keep supporting it, comforting it, pushing it forward with diligent effort. Teach the mind to be patient, to step away from sensual pleasure. Teach the mind to endure. Teach the mind to be persistent. Teach the mind to stay with the truth -- whatever we want, we simply settle on it, because the mind is a ready-made element. Teach the mind to have a generous heart, moist with loving-kindness. Teach the mind to only give -- to be generous, forgiving, to give material gifts, the gift of forgiveness, the gift of , to give good fortune to others, safety to people and beings, and to the mind itself. And teach the mind to step away from sensual pleasure, so it can be freed to enter the inner dimension. Give the mind wisdom, so it does not delight in unwholesomeness but delights in wholesome dhamma. Give the mind , so it becomes clear and bright, understanding clearly until vision or inspiration arises, gradually growing, and awareness dawns to change life for the better. When the mind is ready, give it strength -- persistent, diligent effort pushing it forward continuously; perseverance and diligence are the force that drives the mind onward. When the mind meets suffering, give it and endurance, and teach it to practice austerity -- burning away defilements with ardent effort, fighting to burn away defilements through austere practice.

Facing Suffering With Patience and Austerity

Face directly. There must be defilement for there to be suffering. If we flee from suffering, we are fleeing from defilement. Those who flee from defilement, who flee from suffering, dare not face it, and can never encounter the truth -- they are simply cowards. Only noble ones dare to face suffering, which is the truth. It is the result of our own past unwholesome actions, which give rise to defilement; and once defilement arises, it must yield its result as hardship and difficulty -- a state that must be endured, and endured with difficulty. We must face this truth directly. Truth exists only in each present moment -- it cannot exist in the past or future, even the near past or near future. We must face it in every present moment; this is how we abide with truth. The stream of merit flows through when we abide in truth. The Triple Gem then appears radiant; we appear radiant within them, and they appear radiant within us; both we and they appear radiant within Nibbana, within the presence of the Knowing Ones of boundless power, countless beyond number.

True-Wish Aspiration: Nibbana as the Ultimate Truth

To attain this, we must abide only in each present moment. Abiding with the present is abiding with wholesome nature. When we abide with the Knowing One of great power, whatever we set our intention on is easily accomplished; whatever we aspire to succeeds. So the perfection of aspiration must be supported by the perfection of truthfulness -- which is Nibbana. Nibbana is the ultimate truth, the truth beyond all truths. Thus, whatever we set our intention on can succeed quickly and easily; true-wish aspiration and truthfulness go hand in hand. Once we have true-wish aspiration, we can benefit anyone, because the mind is a ready-made element -- loving-kindness. We become the center from which boundless benefit flows to people and beings. We become a channel for the power of the Knowing Ones -- namely, Nibbana. We become their base of operations. Once loving-kindness is established, it yields vast benefit to the people of the world and all beings; we become the center through which the world and all beings receive benefit. The refining and correcting of people, beings, and ourselves then happens simultaneously, until we can attain the perfection of equanimity.

The Perfection of Equanimity vs. the Equanimity of Jhāna: A Key Distinction

The perfection of equanimity is considered the culmination of all the perfections. It makes the mind balanced and still, with a heart like the earth -- unmoved by delight or aversion toward any unwholesome stimulus. This is why the culmination of the perfections is equanimity. Even itself has initial thought, sustained thought, , bliss, one-pointedness, and equanimity -- and the culmination of jhāna is likewise equanimity. The culmination of the perfections is equanimity too. But the equanimity of jhāna still remains within the three realms of existence, whereas the equanimity of the perfections is grounded in wisdom, noble patience, and truthfulness, and so it can elevate one into the unconditioned dhamma. Only the equanimity of the dhamma-mind, the equanimity of the perfections, leads to the unconditioned dhamma and can bring about liberation from the cycle of rebirth in this way. So let us settle the mind continuously without forgetting -- all of this is truly a matter of teaching the mind. With mindfulness settling the mind, stay continuously aware without forgetting; whatever we settle on, we must know it; the mind gets placed there; wherever we settle, the mind goes there.

From the Sphere of Mindfulness to the Sphere of Clear Comprehension: Entering Finer Dimensions

The sphere of knowing -- the sphere of mindfulness, of recollection and recall -- arises at the exact position we settle on, then draws in pure energy to cleanse the defilement blocking and obscuring that position. Once the obscuring element of ignorance is gone, we enter the dimension at that position. Entering the inner dimension is like entering a room -- even if it is dim, hazy, and dark, mindfulness transforms into clear comprehension, perceiving the state in every corner of that room. Clarity gradually appears, one thing becoming clear after another. Mindfulness -- recollection and recall, self-awareness -- relies on mindfulness itself, but perceiving fine detail requires clear comprehension, which goes down into all the particulars. Merit flows into the brightness of the sphere of clear comprehension, perceiving thoroughly in every corner, bringing us into ever finer dimensions, layer by layer. As clear comprehension perceives the sphere of mindfulness, the sphere of mindfulness and clear comprehension together draw energy to flow through and cleanse defilement. Once defilement is cleansed, we enter finer and deeper dimensions, layer by layer, into the center of the center -- not left, not right, not forward, not back, not up, not down, but continuously into the center of the center like this. It becomes ever more refined; as it refines, defilement is cleansed away, the body becomes light, the mind becomes light. What is unsettled has defilement in it; once defilement is cleared away, the body becomes calm, not restless, and the mind becomes calm, not restless. What was coarse becomes refined; what was heavy becomes light -- heaviness of body and mind becomes lightness of body and mind. Dishonesty transforms into honesty, arising naturally through whose sphere brightens -- the body becomes upright, the mind becomes upright, and body and mind fit for work naturally arise. All of this happens on its own, because there is a mechanism that makes it happen this way -- we only need to settle the mind, staying continuously aware without forgetting, knowing pleasantly and continuously, with a relaxed, easeful mind -- clear, cool, still, soft, relaxed, and at ease.

Try the Tool That Is Familiar and Effective

Whichever meditation object we are familiar with, use that one -- whether it has worked before or not, we can use mindfulness as an anchor to stay continuously aware without forgetting. A tool we've used and found effective -- some things have worked since long-past lifetimes; once we do it, we feel, "this is it" -- there's a clear, continuous signal. We should try each type of tool, testing which one works, which meditation object gives a clear and continuous signal -- we need to try it out. Stay continuously aware without forgetting, knowing what we are aware of; whatever we feel, the mind is placed there. The sphere of knowing, with the sphere of mindfulness -- recollection and recall -- appears clear and bright, drawing energy to cleanse the defilement blocking and obscuring with ignorance, making it lighter until it's gone, then entering dimension after dimension, continuing on, settling and knowing pleasantly and continuously. When the sphere of knowing -- the sphere of mindfulness -- arises, pure energy, that is, merit, flows in continuously through the sphere of mindfulness, filled with and purity, clear and bright at the center. This becomes every kind of attainment -- attainment of form, of wealth, of , of retinue, of fame, praise, happiness, the path, fruit, and Nibbana -- all complete and abundant within the sphere. Merit flowing through us means refined attainments flow through us too, and these refined attainments draw in worldly abundance into our lives.

Radiating Loving-Kindness With a Mother's Heart to the World and Cosmos

Once we have cultivated goodness in our own lives, we go on to do good that benefits the people of the world and all beings by developing loving-kindness. Our revered preceptor taught us to draw upon the heart of a mother, brimming with love and goodwill toward her young child, and to settle that very heart within our own mind. Loving-kindness then appears radiant. Our role is simply to settle the mind -- whatever dhamma we settle on, that dhamma arises, and it can only arise in one place: the mind. Wherever we settle, the mind goes there. As we think of love, kindness, and goodwill, the sphere of loving-kindness arises, round, clear, and bright. Loving-kindness draws in the energy of merit, flowing into the brightness of that sphere. Its special quality is the power to dissolve the resentment and irritation present in the hearts of people, beings, and things. We then form a good wish for people and all beings: may the people of the world and all beings be free from suffering and find happiness; may those who suffer much suffer less; may those who suffer little be entirely free of suffering and happy; may those with little happiness find more; may those with much happiness find even more. Having formed this good wish, we expand the mind imbued with loving-kindness to cover our home. Since loving-kindness relies on the mind as its origin, wherever the mind expands to, loving-kindness refines every atom of the people and beings there, making them radiant, clear, clean, and pure. It expands further to cover the whole village, continuing to the district, province, country, neighboring countries, until it covers the entire world, making this world like a crystal world, radiant, clear, cool, clean, pure. May the people of the world and all beings be free from suffering and find happiness -- celestial beings of the earth, of trees, of the sky, heavenly beings of every realm, brahmas, formless brahmas, and also hell-beings, asuras, and animals -- may all beings be free from suffering and find happiness. It extends further into the atmosphere of the cosmos, covering countless stars -- tens, hundreds, thousands, tens of thousands, hundreds of thousands, millions -- and continuing on to ten thousand world-systems, hundreds of billions of universes, infinite universes. Loving-kindness shines through every atom of every person and being, making all radiant, clear, cool, clean, pure.

Loving-Kindness Cleanses Defilement and Benefits the Environment

This loving-kindness expands into the hearts of people and all beings, dissolving the resentment and irritation lodged there entirely. Wholesome nature then takes the opportunity to reside as the ruling force, drawing in pure energy to drive the wholesome system, refining and correcting the elements of dhamma within us to be clean and pure, freeing us from one dimension into another. The proportion of wholesomeness increases, and the force of the unwholesome, indeterminate nature diminishes. Beyond this, loving-kindness also shines into every atom of the atmosphere -- earth, water, air, sky, mountains, seas, oceans, trees and grass, buildings and homes, belongings, crops and food -- making them radiant, clear, cool, clean, pure, fitting for people and beings to live in. Good things arise abundantly every time we cultivate loving-kindness. Whoever benefits the world and the cosmos may in turn draw on the resources of the world and the cosmos.

Dedication of Merit and the Closing Aspiration

We then settle on this radiant loving-kindness; the light of the merit-element continues to well up and flow within the brightness of loving-kindness continuously. We dedicate this merit to arise for the people of the world and all beings: may the people of the world and all beings be free from suffering and find happiness, and may they share in the merit we have sincerely made. This includes our ancestors, grandparents, teachers, and all our benefactors, as well as the celestial beings who help and support us, and any beings we may have wronged, our karmic counterparties of every kind; may we forgive one another and share fully in this merit. We then gather the mind to stop and be still within the stream of merit that continues to well up and flow continuously, resting in the midst of the happiness and purity of merit. We gather the mind to stop and be still within the Triple Gem -- within the Buddha-jewel, the Dhamma-jewel, the Sangha-jewel, and the great venerable teachers -- within the utterly refined dhamma body of our revered preceptor, of our revered teacher, and we rest within the utterly refined dhamma body of our respected teacher (Khun Yay). The mind is a ready-made element; whatever we settle on, that is what arises, even while we remain in dimness, haziness, darkness. Settling the mind is the essential work of a human being. Whatever we settle on appears at the mind, whether that thing is good or not. Settling on what is good and wholesome, that goodness appears together with its qualities and its mission -- this is why it is said that Dhamma is duty. We need to merge ourselves with the Triple Gem and the great venerable teachers into one, for they hold boundless goodness toward us. Every single moment, they help and support us continuously, refining and correcting the elements of dhamma within us to be clean and pure, whether we are aware of it or not, whether we stand, walk, sit, lie down, or behave carelessly and irresponsibly. The Triple Gem never ceases helping and correcting us so we may be freed from suffering and find happiness. This is why it is said that the Triple Gem is our highest refuge -- there is no greater refuge than this. Every time we think deeply of them, we appear radiant within them, and they appear radiant within us; both we and they appear radiant within Nibbana, within the presence of the Knowing Ones of boundless power, countless beyond number.

We take this auspicious moment, appearing radiant within them, to pay respects and ask for blessings, setting our intention deep within this bright sphere of merit, so that throughout our path of building perfections, our lives may be transformed by knowledge paired with happiness and purity, and by success in everything right and good. We ask for the blessing of merit, radiance, strength, power, and the decisive authority of Nibbana throughout all elements and all dhamma, together with the blessing of our revered preceptor, our revered teacher, and our respected teacher. May all this merit combine with the merit we have sincerely accumulated since our very first life, through countless lifetimes up to the present, becoming sacred merit of great power, refining our body, speech, mind, and the elements of seeing, remembering, thinking, knowing -- earth, water, wind, fire, space, and consciousness -- making them radiant, clear, cool, clean, pure. May we be freed from misfortune and the results of past wrongdoing, from every obstacle in life, all dissolved and gone -- greed, hatred, delusion, lust, ignorance, wrong views, craving, and clinging entirely eradicated without residue. May we gain the eye that sees the Dhamma, penetrating and mastering the knowledge of the dhammakaya. May we have strong health and a long life, able to build merit and perfections throughout our lives, with unwavering courage in building perfections, heading straight along the path to Nibbana, to the ultimate end of Dhamma. May all these good wishes come to fruition for us all, from this moment onward, in every life until the ultimate end of Dhamma, by the boundless power of every Fully Self-Enlightened Buddha. May all our aspirations be fulfilled.